Samenlevingscontract

Het sluiten van een huwelijk of een partnerschapsregistratie heeft direct juridische gevolgen. Samenwonen is niet aan specifieke juridische regels verbonden. Er ontstaan niet direct rechten en verplichtingen tegenover de partner en/of derden. Toch kan het nuttig zijn bepaalde rechten en verplichtingen zwart op wit te zetten. Dit doe je bij je notaris, door middel van een samenlevingscontract. Bij het kopen van een huis of samenwonen wordt het vaak gebruikt om onduidelijkheden en conflicten te voorkomen.

Het is een juridisch document waarin ongehuwde partners afspraken vastleggen over hun gezamenlijke huishouding, financiën en bezittingen. Het regelt de verdeling van kosten, eigendommen en wat er gebeurt bij uit elkaar gaan of overlijden. Een notariële akte biedt vaak belastingvoordelen.  

Belangrijke aspecten van een samenlevingscontract

  • Financiële afspraken: Verdeling van de woonlasten (huur/hypotheek), boodschappen en gezamenlijke bankrekeningen.
  • Bezittingen: Vastleggen welke spullen van wie zijn en wat gezamenlijk is.
  • Verblijvingsbeding: Hiermee gaan gezamenlijke bezittingen, zoals een koophuis, bij overlijden automatisch naar de achterblijvende partner. In de praktijk betreft dat doorgaans de gemeenschappelijke woning met hypotheek, de inboedel en gemeenschappelijke bankrekeningen.
  • Uit elkaar gaan: Afspraken over de verdeling van goederen en eventuele alimentatie.  
  • Geen erfrecht: Anders dan bij trouwen, zijn partners met alleen een samenlevingscontract geen automatische erfgenaam van elkaar. Hiervoor is een testament nodig. Privé-vermogen zoals een onderneming, eigen bankrekeningen of een woning die op één naam staat vervalt zonder testament aan de wettelijke erfgenamen. Bij samenwoners zonder kinderen zijn de ouders, broers en zussen de wettelijke erfgenamen.
  • Notaris: Hoewel niet verplicht, is een notarieel samenlevingscontract vaak nodig voor het fiscaal partnerschap (erfbelasting, toeslagen).
  • Flexibiliteit: U bepaalt zelf de inhoud, in tegenstelling tot de wettelijke regels bij een huwelijk.