Grond kopen, huren of pachten

  • Wat is het?

    De gemeente is eigenaar van stukken grond in de gemeente. Soms kunt u een stuk grond van de gemeente kopen, huren of pachten. Bijvoorbeeld bouwkavels, landbouwgrond of groenstroken.

    Door het tekenen van een koopovereenkomst, wordt u eigenaar van de grond. Gaat u pachten of huren? Dan mag u de grond gebruiken. Grond pachten kan alleen als u de grond wilt gebruiken voor landbouw.

    In sommige gevallen is het mogelijk gemeentelijk openbaar groen, grenzend aan hun tuin of terrein, te kopen en in te richten alsof het een privé-tuin/-terrein betreft. De grond is eigendom van de gemeente. De stroken die grenzen aan de perceeleigendommen van inwoners en/of bedrijven kunnen in veel gevallen gekocht worden.

    In deze groenstroken, zogenaamde reststroken, mogen geen kabels, leidingen, rioleringen of overige nutsvoorzieningen liggen en er mogen geen monumentale bomen in de grond staan. Stroken grond die zijn verhard, bijvoorbeeld trottoirs, parkeerplaatsen etc. vallen dus niet onder reststroken. Ter beoordeling of de grond kan worden verkocht of uitgegeven zijn er kaders vastgesteld die de gemeente gebruikt om de aanvraag te beoordelen.

    Het kan voor komen dat de gemeente - vanwege naar haar oordeel bijzondere omstandigheden - anders beslist.

    Koop reststrook

    U kunt een aanvraag indienen voor de koop van een reststrook als u eigenaar bent van een woonperceel in de gemeente Edam-Volendam en uw woonperceel grenst aan een reststrook gemeentegrond.

    Gemeentegrond kopen, huren, pachten, DigiD                 

    Gemeentegrond kopen, huren, pachten, afdrukformulier

    Elke aanvraag wordt door de gemeente apart getoetst. Bij een verzoek tot aankoop van een groenstrook die grenst aan een hoekperceel wordt er extra zorgvuldig getoetst aan de criteria.

    Bij die toets wordt onder andere gekeken of:

    a) er geen kabels, leidingen, rioleringen of overige nutsvoorzieningen liggen;     

    b) er geen omgevingsbezwaren zijn zoals toename sociale onveiligheid of overlast;
    c) het normaal groenonderhoud van de gemeente niet wordt belemmerd;
    d) er geen verkeerskundige bezwaren zijn;
    e) er geen stedenbouwkundige bezwaren zijn;                                                                                                                                                                                              f)  er geen ontwikkelingen te verwachten zijn waarvoor de gemeente de grond nodig kan hebben b.v. als ontsluiting naar een toekomstig woongebied;                        g) de reststrook beeldbepalend of functioneel groen is dat behouden moet worden voor de leefbaarheid en het aanzien van de omgeving.  

    Op basis van deze en overige criteria bepaalt de gemeente haar keuze of zij de grond wil uitgeven. Dit kan ook betekenen dat een verzoek wordt afgewezen.             Er kunnen verschillende redenen zijn waarom de gemeente uw verzoek afwijst. Zodra de gemeente heeft besloten om de grond wel of niet te verkopen wordt            de aanvrager hierover geïnformeerd.

    Verkoopprijzen

    Wanneer de grond kan worden verkocht bedraagt de verkoopprijs € 150,--/m² k.k.. (exclusief B.T.W.). De genoemde verkoopprijs is kosten koper (k.k.), dat betekent dat alle bijkomende kosten zoals notaris- en kadasterkosten voor rekening van de koper zijn. De reststrook moet wel kleiner zijn dan 50 m². Is de strook groter, dan wordt de prijs vastgesteld door een taxatie. Dit geldt ook voor percelen die worden verkocht ten behoeve van bebouwing.

    NB: Wanneer er sprake is van bouwrijpe grond is de koper B.T.W. verschuldigd over de koopsom van de grond (zie ook https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/btw/onroerende_zaken/levering_onroerende_zaak/levering_van_een_bouwterrein).

    Huren reststrook

    Indien de grond niet kan worden verkocht maar u wel interesse heeft in beheer en onderhoud van een reststrook, kan in sommige gevallen huurovereenkomst worden opgesteld. Bijvoorbeeld wanneer dit het algemeen belang ten goede komt.

    U heeft dan het recht om de grond te huren, maar de gemeente of andere (nuts-) instanties hebben wel toegang tot het terrein indien dit noodzakelijk is. Bouwactiviteiten zijn op gehuurde grond niet toegestaan.

    Gemeenteplantsoen adopteren

    Het is ook mogelijk om, met buren, een stuk gemeenteplantsoen te adopteren. U moet de grond dan onderhouden maar wordt geen eigenaar.

    Adoptie met een groep

    • U doet de aanvraag met minstens drie personen (woonachtig nabij de adoptiegrond). Zij willen zich actief inzetten voor het onderhoud van het stuk groen. 
    • De andere buren hebben geen bezwaar tegen het voorstel. Als meer dan 30% van de omwonenden tegen is, dan gaat adoptie niet door.
    • Er is één persoon in de groep aanspreekpunt voor de gemeente.
    • U mag geen chemische middelen gebruiken bij de bestrijding van onkruid en ongedierte (luizen, slakken). 
    • De beplanting die u kiest moet passen in de omgeving (in overleg met de gemeente).

    In het algemeen

    • Het terrein blijft eigendom van de gemeente. 
    • De bestemming van het terrein blijft openbaar groen.
    • U legt afspraken vast in een adoptieovereenkomst voordat u aan de slag gaat.

    Als u wilt, kan de gemeente u adviseren over het onderhoud en welke planten het meest geschikt zijn in een bepaalde situatie.

  • Wat moet ik doen?

    Wilt u de grond van de gemeente kopen dan kunt u een verzoek indienen. Voor de verkoop van grond- en reststroken is een aantal criteria vastgesteld. Elk verzoek tot aankoop wordt aan deze criteria getoetst. Als u denkt dat u aan de criteria voldoet kunt u het aanvraagformulier online invullen met DigiD of het formulier afdrukken en opsturen.

    U onderzoekt of u het stuk grond dat u wilt kopen, huren of pachten voor uw doel kunt gebruiken:

    • Bekijk welke bestemming de grond heeft. Dit doet u via Ruimtelijkeplannen.nl.
    • Ga na wat u wel en niet mag doen met de grond. Dit staat in een Kadastraal bericht eigendom. U bestelt dit bericht bij het Kadaster.

    Neem daarna contact op met de gemeente over het stuk grond.

  • Hoe werkt het?

    • U kunt grond kopen. De gemeente bepaalt hoe zij de grond verkoopt. Bijvoorbeeld door inschrijving op een wachtlijst, loting of door u een bod te laten doen.
    • U kunt grond huren. Dan gelden de regels uit het gewone huurrecht.
    • U kunt grond pachten. Deze grond of een deel daarvan is bestemd voor landbouw.

    Bouwen op grond

    Hebt u grond gekocht, gehuurd of gepacht? Dan kunt u niet zomaar gaan bouwen op de grond. De volgende voorwaarden gelden:

    • In het bestemmingsplan staat dat op de grond gebouwd mag worden.
    • U hebt een omgevingsvergunning om te bouwen.
    • U bent eigenaar van de grond óf u hebt een opstal- of erfpachtrecht op de grond.

    Bent u geen eigenaar van de grond en hebt u ook geen opstal- of erfpachtrecht? Dan moet u toestemming vragen aan de eigenaar om op de grond te bouwen. De grondeigenaar wordt dan ook eigenaar van het bouwwerk.

  • Hoe lang duurt het?

    Beperkingen

    Het is belangrijk om voor aankoop van het perceel of vestiging van een beperkt zakelijk recht (erfpacht- of opstalrecht) te onderzoeken of vanuit eerdere overdrachten van het onroerend goed beperkingen zijn gesteld ten aanzien van de bebouwing of het gebruik. Beperkingen die voortkomen uit het bestemmingsplan of uit het privaatrecht moeten voor het aangaan van de overeenkomst duidelijk zijn. Op het moment van ondertekening gaat u immers verplichtingen aan die voortvloeien uit het erfpacht- of opstalrecht.

    Rechtspositie erfpachter

    1. De rechtspositie van de erfpachter is neergelegd in het Burgerlijk Wetboek (BW).
    2. De erfpachter is bezitter. Dit betekent onder andere dat de erfpachter risicoaansprakelijkheid draagt voor de erfpacht.
    3. De erfpachter moet zich aan de bestemming houden. De grondeigenaar mag voorwaarden verbinden aan de wijze waarop de grond wordt gebruikt.
    4. Alle rechten en verplichtingen worden vastgelegd in de op te stellen notariële akte.
    5. Als de gemeente grondeigenaar is en de grond in erfpacht uitgeeft, hanteert de gemeente algemene erfpachtvoorwaarden. Deze voorwaarden worden opgenomen in de akte en bepalen dus ook de positie van de erfpachter.

    Erfdienstbaarheid

    Een privaatrechtelijke beperking kan een eerder gevestigde erfdienstbaarheid zijn. Een voorbeeld hiervan is het recht van derden om een gedeelte van het perceel te gebruiken als weg.

    Overige aandachtspunten

    1. Van belang is dat u nagaat of er door de aanwezigheid van kabels en leidingen belemmeringen in het perceel (zijn) ontstaan. Ook moet u uitzoeken of het bestemmingsplan belemmeringen oplevert. Voor aankoop van een perceel kunt u zich over deze punten laten informeren bij het kadaster en de gemeente.
    2. Daarnaast is het van belang dat u voldoende informatie heeft over een mogelijke vervuiling van het perceel dat u wenst te kopen. De verkoper moet u hierover inlichtingen kunnen verschaffen en u de gelegenheid geven om een bodemonderzoek te laten verrichten. De toestand van de bodem moet blijken uit een recent bodemonderzoek. Voor aankoop van het perceel dient duidelijk te zijn of er sprake is van bodemvervuiling.
  • Wat heb ik nodig?

    Voor de aanvraag van grondaankoop heeft u uw NAW/gegevens nodig en een kadastrale kaart waarop de te kopen grond is aangegeven. Voor het online invullen van het aanvraagformulier heeft u een DigiD nodig. Heeft u die niet, dan kunt u het formulier afdrukken en ingevuld opsturen naar:

    College van burgemeester en wethouders

    gemeente Edam-Volendam

    Postbus 180

    1130 AD Volendam,

    of afgeven bij het loket op het stadskantoor, Willem van der Knoopdreef 1, 1132 KN Volendam.

  • Kosten

    Een aanvraag tot koop van gemeentegrond is kosteloos. Wanneer u daadwerkelijk grond mag kopen, bent u naast de koopsom van de grond tevens notariële kosten verschuldigd. Hieronder vallen onder andere notariskosten en kadasterkosten. Wanneer de grond wordt aangemerkt als bouwrijpe grond bent u eveneens B.T.W. over de koopsom verschuldigd. Tot slot zijn alle bijkomende kosten voor rekening van de koper(s).

    Overigens mag u zelf een keuze maken voor de notaris waar de koopakte moet worden gepasseerd. Indien u geen keuze maakt, laat de gemeente de akte passeren bij haar huisnotarissen, te weten: notariskantoor Feitsma & Angenent of AbmaSchreurs notarissen.

  • Aanvullende informatie

    Het beleid omtrent de uitgifte van grond- en reststroken wordt op dit moment herijkt. Mogelijk worden de genoemde voorwaarden en dergelijke te zijner tijd gewijzigd.

    Verschil tussen huur en pacht

    Grond die gepacht wordt, mag alleen worden gebruikt voor landbouw. Een pachtovereenkomst moet in veel gevallen worden goedgekeurd door de Grondkamer. Een huurovereenkomst niet. Een pachtovereenkomst geldt voor een bepaalde tijd. Een huurovereenkomst kan ook voor onbepaalde tijd gelden.

    Bodemvervuiling

    Vóór aankoop van de grond moet duidelijk zijn of de bodem vervuild is. De verkoper moet u hierover informeren. Een bodemonderzoek laat zien of de bodem vervuild is. Laat daarom eerst een bodemonderzoek doen.