Historie Schardam

Schardam Oud SchardamOude vorm is Schaderdamme (1388). Dialectische uitspraak: Skardam. Men ziet Schaderdamme doorgaans als een weergave van Schaardamme en verklaart de naam als dam aan het riviertje de Schar. Schaar betekent overigens hoge, steile oever.

Schardam lag eeuwenlang erg geïsoleerd. Ontstaan aan het begin van de veertiende eeuw toen er een dam in de Schar werd gelegd, daar waar de Beemster in de Zuiderzee uitmondde. Het dorp dankt haar naam dan ook aan de Schar. Er was sprake van Lutje- (of Laag-) Schardam, Hoog-Schardam en Zuid-Schardam. De bevolking bestond uit vissers.

Schardam wapenschild in de HornsluisDe kerk is vermoedelijk gebouwd in 1662. De vierkanten houten toren werd vorige eeuw vervangen door een veel kleiner torentje. De klok dateert uit 1497 en werd gegoten door Geert van Wou, die ook de klok van Oosthuizen maakte, en moet afkomstig zijn uit de vorige kerk die al in 1499 werd vermeld. Deze kerk zou een hoge toren hebben gehad en diende als baken voor de visserschepen op zee.

Aan het kerkje is door de eeuwen heen weinig veranderd. Door het teruglopend aantal kerklidmaten veranderde wel de functie; van godshuis in atelier en woning.

Schardam is niet alleen een fotogeniek dorp vanwege de omringende, fraaie natuur, het telt ook een aantal historische zaken. Naast het kerkje, zijn ook de drie sluisjes bezienswaardig. In één van de sluismuren van de Hornsluis, de meest noordelijke sluis is een zeer fraaie gedenksteen aangebracht, voorstellende de wapens van de negen financiers van de drooggemaakte Beemster. In de andere muur zit ook een prachtige gedenksteen met het Beemsterwapen erop.

Tussen De Noorder- en Zuidersluis staat heel fier de bekende Eenhoorn uit 1761. Dit is één van de banpalen die de stad Hoorn rond haar gebied plaatste als scheidslijn. Ongewenste lieden werden uit de stad gezet ter hoogte van een dergelijke banpaal.